Verkeersveiligheid bij gemeenten objectief in kaart brengen

Inzicht in verkeersongevallen is een essentiële stap om de verkeersveiligheid te verbeteren. Maar voor gemeenten en politiezones volstaat het niet om enkel over de gegevens te beschikken. Ze moeten die data ook kunnen verkennen, analyseren en interpreteren in functie van de lokale context.

Vanuit die ambitie ontwikkelden het Agence wallonne pour la Sécurité routière (AWSR) en de SPW-MI een kaartgebaseerd platform waarmee lokale overheden rechtstreeks toegang krijgen tot ongevallendata en zelf analyses kunnen uitvoeren. Het doel: hen meer autonomie geven om verkeersveiligheidsproblemen op hun grondgebied te identificeren en beleidskeuzes te onderbouwen met objectieve gegevens.

Het AWSR is de referentieorganisatie voor verkeersveiligheid in Wallonië. Binnen het Kenniscentrum verzamelt, analyseert en deelt een gespecialiseerd team gegevens die helpen om de oorzaken en omstandigheden van verkeersongevallen beter te begrijpen. 

Al jarenlang vormen deze analyses een belangrijke basis voor het verkeersveiligheidsbeleid op gewestelijk niveau. AWSR wilde echter een stap verder gaan door deze informatie rechtstreeks beschikbaar te maken voor gemeenten en politiezones. 

"Wij vinden het belangrijk dat elk bestuursniveau toegang heeft tot de gegevens die nodig zijn om maatregelen te nemen die aansluiten bij de realiteit van het eigen grondgebied," legt Yvan Casteels, directeur van het Kenniscentrum van AWSR, uit. 

Elke gemeente wordt immers met andere uitdagingen geconfronteerd. De noden van een grootstedelijke omgeving verschillen sterk van die van een landelijke gemeente, en ook de vragen waarop lokale besturen een antwoord zoeken lopen sterk uiteen.

Voor de start van het project was een deel van de ongevallendata al beschikbaar via kaarten. De analysemogelijkheden bleven echter beperkt en waren grotendeels afhankelijk van een beperkt aantal vooraf gedefinieerde kaartweergaven.

Het team van AWSR had een duidelijke visie op de functionaliteiten die het gebruikers wilde aanbieden. Dankzij meer dan twintig jaar ervaring in de analyse van verkeersongevallen kende het de data, de beperkingen ervan én de vragen waarmee lokale overheden het vaakst aan de slag willen. 

Samen met Esri BeLux werd die visie vertaald naar een platform waarmee gebruikers de gegevens veel flexibeler kunnen analyseren. Zo kunnen zij ongevallen filteren op uiteenlopende criteria, zoals het type weg, de gekozen periode of andere specifieke kenmerken.

"We wilden een tool aanbieden die zich echt laat aanpassen aan de behoeften van elke gemeente en elke politiezone. Zo kunnen zij analyses uitvoeren die volledig aansluiten bij hun eigen situatie." 

In plaats van te werken met statische kaarten kunnen gemeenten en politiezones nu zelf dieper in hun data duiken en analyses afstemmen op hun lokale context.

Enkele maanden na de lancering telt het platform al meer dan 360 gebruikers uit gemeenten en politiezones.

Uit een evaluatie van AWSR blijkt dat gebruikers het platform als nuttig en relevant ervaren.

De feedback leverde bovendien waardevolle inzichten op voor verdere verbeteringen. Intussen werden al verschillende optimalisaties doorgevoerd en worden bijkomende uitbreidingen onderzocht.

Voor AWSR is dat een duidelijk positief signaal. Het toont niet alleen aan dat het platform intensief wordt gebruikt, maar ook dat lokale overheden behoefte hebben aan meer data en analysetools om de verkeersveiligheid op hun grondgebied beter te begrijpen. 

Het project gaat verder dan het beschikbaar stellen van gegevens over letselongevallen. AWSR en SPW-MI onderzoeken vandaag al verschillende mogelijkheden om het platform verder uit te breiden met nieuwe datasets en analysemogelijkheden. 

Zo wordt onder meer gekeken naar de integratie van ongevallen met uitsluitend materiële schade, extra filters en bijkomende datalagen. Daarnaast wordt gewerkt aan gemeentelijke profielen op basis van contextuele gegevens, zoals de kenmerken van het wegennet of de bevolkingsdichtheid. AWSR en SPW-MI onderzoeken eveneens functionaliteiten waarmee gemeenten hun ongevallenprofiel kunnen vergelijken met dat van gelijkaardige gemeenten. 

De doelstelling blijft dezelfde: lokale overheden voorzien van de betrouwbare informatie die ze nodig hebben om hun grondgebied beter te begrijpen en onderbouwde beslissingen te nemen. 

Voor AWSR en SPW-MI vormt dit platform een nieuwe stap in het toegankelijk maken van kennis over verkeersveiligheid. Door de data rechtstreeks beschikbaar te stellen aan de mensen die dagelijks met deze uitdagingen worden geconfronteerd, ontstaat een beter inzicht in de lokale realiteit en kunnen gerichtere maatregelen worden genomen om de verkeersveiligheid in Wallonië verder te verbeteren.